گاه نامه ویکی تماس شماره 52 – ویکی گونیا

منتشر شده در 22 دی 1399
گاه نامه ویکی تماس 52 - گونیا شماره 3

فهرست گاه نامه ویکی تماس شماره 52 – ویکی گونیا

نگاهی بر آنچه در این شماره خواهید خواند

سخن سردبیر

جمشید صادق

ما انسان‌ها موجودات عجیبی هستیم. زیرا، دوست داریم خودمان را اشرف مخلوقات بدانیم و به صرفِ توانایی‌های فکری بالاتر نسبت به سایر موجودات، برای خودمان جایگاه ویژه‌ای در نظام طبیعت قائل باشیم. از این منظر، چندان فرقی نمی‌کند که مثل ارسطو خود را حیوان ناطق بنامیم یا مانند مولوی و فروید خود را مرغانی مرگ‌اندیش و موجوداتی مرگ‌آگاه قلمداد کنیم. زیرا، در هر صورت ما تمایل داریم تا به نحوی خود را از سایر موجودات این کره خاکی برتر بدانیم.خودخواهی ما انسان‌ها تا پیش از انقلاب صنعتی چندان مسئله‌ساز نبود. زیرا، توانایی ما برای مداخله در طبیعت اندک بود و سخنان متفکرانی چون سعدی که به ما هشدار می‌دادند که در نظام هستی:«قسمت خود می‌خورند منعم و درویشروزی خود می‌برند پشه و عنقا»در زندگی ما جریان داشت. به علاوه، ترکیب باورهای دینی و آموزه‌های پیشینیانی چون سعدی باعث می‌شد که زیاده‌خواه نباشیم و به جهان اطرافمان با دیده احترام و تحسین بنگریم…

قیچی ژنتیکی: ابزاری برای بازنویسی کد زندگی

امانوئل شرپانتیه / جمیله جعفری

…با این که تنها ۸ سال از کشف قیچی ژنتیکی می‌گذرد این فناوری در همین مدت کوتاه دنیای علوم زیستی را متحول کرده‌ است. با استفاده از این فناوری اکنون زیست‌شیمی‌دانان و زیست‌شناسان سلولی می‌توانند عملکرد ژن‌های مختلف را به‌ راحتی مورد بررسی قرار دهند و نقش احتمالی آنها را در پیشرفت بیماری بررسی کنند. در زمینه اصلاح نباتات، محققان می‌توانند ویژگی‌های خاصی از قبیل توانایی مقاومت در برابر خشکسالی در آب و هوای گرم را در گیاهان ایجاد کنند. در زمینه پزشکی، این ویرایشگر ژن به یاری روش‌های نوین درمان سرطان و نخستین پژوهش‌هایی که با هدف درمان بیماری‌های ارثی در حال انجام هستند، شتافته است .فناوری CRISPR-Cas9 کاربردهای فراوانی دارد که کاربردهای غیراخلاقی هم از جمله آنها است.بنابراین، کاربرد قیچی‌های ژنتیکی هم مانند سایر فناوری‌های قدرتمند، باید از طریق تصویب قوانین و تنظیم مقررات تحت نظارت قرار گیرد. این موضوعی است که در آینده موجب بحث‌های فراوان خواهد شد.وقتی که امانوئل شَرپانتیه و جنیفر ای دودنا در سال ۲۰۱۱ برای اولین بار در کافه‌ای در پورتوریکو با هم دیدار کردند تصور نمی‌کردند که پس از این دیدار زندگی هر دوی آنها دیگر شبیه قبل نخواهد بود. بنابراین، بگذارید ما قصه این دیدار تحول‌آفرین را با معرفی شَرپانتیه کسی که در ارائه پیشنهاد همکاری پیش‌قدم شد، شروع ‌کنیم…

نوآوری با استفاده تکامل: حیات بخشیدن به یک شیمی نوین (سخنرانی نوبل)

فرانسیس اچ. آرنولد / جمشید صادق

…علم همانند تمام تلاش‌های انسانی، یک مقوله در حال تکامل است. ما با افزودن یافته‌های جدید و ترکیب مجدد آنها با چیزهایی که در حال حاضر وجود دارند کار خود را پیش می‌بریم. در همین راستا، پیشرفت‌های علمی مهمی که در دهه‌های 1980 و 1990 اتفاق افتادند بر تفکرم تأثیر گذاشتند. مانفرد آیگن17 در مورد امکان تکاملِ مولکولی درون‌تنی18 گمان‌زنی کرد [4] و جری جویس19 «آنزیم‌های» RNAی را انتخاب می‌کرد که بتوانند DNA را از منبع عظیمی از میلیاردها و شاید تریلیارد‌ها توالی جهش‌یافته استخراج و جدا کنند [5]. PCR خطاپذیر20 [5، 6] به ابزاری مفید برای جهش‌زایی21 تصادفی ژن‌ها مبدل شد. جیم ولز22 [7] و همکارانش نشان دادند که جهش‌های مفید پروتئینی را می‌توان افزایش داد. استورات کافمن23 کمیتِ منحنی‌های مسیر تکاملی را در مدل پهنه سازگاری تعیین نمود [8] و دنیل دنت24 فیلسوف، چهارچوبی مفهومی ارائه کرد که در تشریح قدرت تکامل به دیگران کمکم کرد [9].ژنوتیپ‌ها و فنوتیپ‌های پروتئین25 به‌صورت هم‌زمان در یک مولکول وجود ندارند. در حالی ژنوتیبها و فنوتیپها همزمان بر در مولکول RNA حضور دارند و پهنه سازگاری پروتئینی26 اساساً با RNA متفاوت هستند. پس تکامل هدایت‌شده پروتئینی به راهبردها و ابزار آزمایشی متفاوتی نیاز خواهد داشت. برای ابداع راهبرد تکامل هدایت‌شده‌ای که برای آنزیم‌ها مناسب باشد، کارم را بر مبنای این قاعده بنیادین [در تکامل هدایت شده] که می‌گوید «چیزی که تو به چنگ می‌آوری بستگی به غربال تو دارد27» شروع کردم…

جستجویی بی پایان برای معیشت پایدار: از بیابان های کرمان تا زاغه نشین های پایتخت کنیا

مهشید ابراهیمی

در سال ۱۳۹۱ برای انجام ماموریتی در روستاهای اطراف کرمان روانه بیابان‌های اطراف کرمان شدیم. در طول مسیر از دیدنِ خانه‌هایی که زیر شن‌های روان مدفون شده بودند اندوهگین شدم. تازیانه شن نخلستان‌های منطقه را از رمق انداخته بود و معیشت جمع بزرگی از مردمان بومی نابود شده بود. وخامت اوضاع باعث شد که به شدت نگرانِ زوالِ کیفیت زندگی مردمان کشاورز این دیار کویری شوم. با این وجود، وقتی به همراه گروه به محل ماموریت رسیدیم در دل شن‌های روان شاهد مردمانی الهام‌بخش بودم که در میانۀ گرفتاری، همچنان امیدآفرین و پایدار بودند.در حین بازگشت از آن ماموریت به فکر فرو رفتم که چطور می‌شود به جوامع محلی کمک کرد تا در مقابل بلایایی مانند طوفان شن تاب بیاورند. از آن پس فکر مخاطراتی که روستاییان کرمان را تهدید می‌کرد دیگر هیچگاه مرا رها نکرد. آن سفر تاثیر شگرفی بر من گذارده بود.در نتیجه، پس از بازگشت از سفر ابتدا ضمن مرور دوبارۀ ادبیات علمی موضوع «تاب‌آوری»۱ به خاطر آوردم که مفهومِ تاب‌آوری را برای نخستین بار هلدینگ در سال ۱۹۷۳ میلادی به عنوان معیاری برای دوام سیستم‌ها و توانایی آنها برای سازگاری با تغییرات و آشفتگی‌ها در عین حفظ روابط بین عناصر و متغیرهای معرف وضعیت سیستم مطرح کرد. سپس با مطالعه بیشتر دریافتم که بعدها دیگران از این مفهوم در ارتبـاط بـا سیسـتمهـای اجتمـاعی- اكولوژیكی استفاده کردند…

گاه نامه ویکی تماس شماره 52 - ویکی گونیا 1 - 57336
گاه نامه ویکی تماس شماره 52 - ویکی گونیا 2 - 57336

مجله اینترنتی ویکی تماس

شماره 52 – ویکی گونیا
نسخه کامل گاه‌نامه را از اینجا تهیه نمائید

تغذیـه دقیق: پارادایمی جدید در علم تغذیه

گراهام الوتون / زینب عبدی

…تحقیقات اخیر توسط اسپکتور و دیگران نشان داده است که پاسخ ما به مواد غذایی بسیار فردی است و در نتیجه، چیزی به عنوان رژیم غذایی سالم که برای همه مفید باشد، وجود ندارد. در واقع، پاسخ مردم به مواد غذایی چنان منحصربه‌فرد است که همه به یک برنامه تغذیه شخصی نیاز دارند. در حال حاضر اسپکتور و دیگران، از جمله موسسه ملی بهداشت ایالات متحده، در صدد ارائه چنین برنامه‌‌هایی در قالب یک انقلاب تغذیه سالم هستند. انقلابی که «تغذیه دقیق» نامیده می‌‌شود.این یافته‌‌ها همچنین می‌‌توانند توضیح دهند که چرا چندین دهه پیروی از توصیه رژیم‌های غذایی عمومی که با تمام افراد جامعه برخوردی یکسان دارند۶ نتوانسته است همه‌گیری جهانی چاقی مفرط و دیابت را متوقف کند و چرا علم تغذیه همواره در پاسخ به این سوال حیاتی که «یک رژیم غذایی سالم از چه مؤلفه‌هایی تشکیل شده است؟» ناموفق بوده استایده رژیم غذایی به عنوان یک عامل تعیین‌‌کننده مهم در سلامتی، با استناد به گفته معروف (اما احتمالاً ساختگی) بقراط «بگذارید غذا داروی شما باشد» حداقل به زمان باستان برمی‌‌گردد…

پیشنهاد سردبیر

خوش آمدید!

لطفا از طریق فرم زیر به حساب کاربری خود وارد شوید

بازیابی گذرواژه

لطفا جهت بازیابی گذرواژه، نام کاربری و یا ایمیل خود را وارد نمائید.

ورود / عضویت

Add New Playlist